29 Kasım 2012 Perşembe

ZEYTİNİN 2023 HEDEFİ GÜRE’DE MASAYA YATIRILDI

Türkiye'nin 2023 yılı için ortaya koyduğu 3.8 milyar dolarlık zeytin ve zeytinyağı ihracatı Güre'de masaya yatırıldı. Ege Zeytin ve Zeytinyağı İhracatçıları Birliği tarafından düzenlenen toplantıda, hedefe ulaşmak için sofralık zeytine 20 kuruş, zeytinyağına ise 1 TL prim verilmesi gerektiği konusunda fikir birliğine varıldı.
Türkiye'nin 2023 yılı için ortaya koyduğu 3.8 milyar dolarlık zeytin ve zeytinyağı ihracatı Güre'de masaya yatırıldı. Ege Zeytin ve Zeytinyağı İhracatçıları Birliği tarafından düzenlenen toplantıda, hedefe ulaşmak için sofralık zeytine 20 kuruş, zeytinyağına ise 1 TL prim verilmesi gerektiği konusunda fikir birliğine varıldı.

Ege Zeytin ve Zeytinyağı İhracatçıları Birliği (EZZİB) tarafından Balıkesir'in Edremit ilçesinin Güre Beldesi'nde düzenlenen "2023 Yılı İhracat Hedefleri Çerçevesinde Zeytin ve Zeytinyağı Sektörü" konulu toplantıda sektör tüm yönleriyle analiz edildi.

2012 yılının ilk 10 ayında ihracatını yüzde 5 artırarak 155 milyon dolara yükselten sektörün 2023 yılında hedeflediği 3.8 milyar dolarlık ihracata ulaşmak için yapılması gerekenler de masaya yatırıldı. Toplantıda açılış konuşması yapan Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Başkan Vekili ve EZZİB Başkanı Ali Nedim Güreli, "Zeytinyağı kaderimiz. Belki başka bir iş bilmediğimiz için zeytinyağını çok seviyoruzdur. 30 yıldır zeytinyağı ihracatı yapıyorum. Kavga ile kaybedecek vaktimiz yok. Kim kavga etmek istiyorsa aynaya bakıp etsin. Benim Tariş ile kavgam olmaz. Tariş çok önemli işler yapmıştır. Tariş çağdaş İspanyol kooperatifleri modeliyle çalışırsa bu ülkeye çok faydalı olacak bir kuruluştur" dedi.

Türkiye'nin 2023 yılı hedefine ulaşması için üreticinin rekabetçi olmasını sağlayacak prim sistemi gerektiğini belirten Güreli, prim verilmeyen sofralık zeytine 20 kuruş, zeytinyağına ise 1 TL prim verilmesi gerektiğini ifade etti.

3 YIL SONRA 500 BİN TON ZEYTİNYAĞI ÜRETİLECEK
Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Müsteşar Yardımcısı Ferhat Şelli de Türkiye'nin AB sürecinde avantajlı ürünlerini belirlemek için yaptıkları etki analizinde 150 ürün belirlediklerini, biri zeytinyağı biri süt olmak üzere iki stratejik ürüne büyük önem verdiklerini söyledi. Türkiye'de son yıllarda zeytin ağacı varlığının 99 milyondan 170 milyon çıkarıldığını da aktaran Şelli, şu anda sofralık zeytinde üretimin 450 bin ton, tüketimin 340 bin ton, ihracatın 70 bin ton olduğunu kaydetti. Zeytinyağında ise üretimin 200 bin ton, tüketimin 145 bin ton, ihracatın ise 15-20 bin ton civarında olduğunu aktaran Şelli, "Hali hazırda 162 milyon ağaç sayımız var. 130 milyon verim veriyor. 32 milyon da son 4-5 yılda dikildi, verime girecek. Sonuç ne olacak? Esasında tartışılması gereken nokta; önümüzdeki 3 yıl içinde zeytinyağı üretimimiz 200 bin tondan 500 bin tona çıkacak" diye konuştu.

Bu tablo içinde tüketimin artırılmasının şart olduğunu vurgulayan Şelli, Türkiye'deki kişi başı 1.5-2 kilogram olan tüketim miktarını 5 kilograma çıkarmak istediklerini de sözlerine ekledi.

200 BİN TON İHRACAT GEREKİYOR
Ekonomi Bakanlığı Müsteşar Yardımcısı İbrahim Şenel ise, zeytin ve zeytinyağında üretim artışına paralel ihracatta marka ve pazar desteği verdiklerini belirterek, "500 bin ton üretime ulaştığımızda bunun en az 200 bin tonunu ihraç edebilmemiz gerekiyor. Hedef pazarımız Çin. Bugün 30 bin ton tüketimden bahseden bu ülke yakın bir zamanda 100- 200 bin ton tüketime ulaşacak. Bu pazarda etkin bir biçimde rol almamız gerekiyor. Bunun için çalışmalarımız devam ediyor" dedi.

Ekonomi Bakanlığı olarak 1 kg. altındaki ambalajlı zeytinyağı ihracatına tonda 650 dolar destek sağladıklarını belirten Şenel, küçük ambalajlı ürün ihracatının artmasını arzuladıklarını ifade etti.

BÜYÜKEKŞİ'DEN BİRLİK ÇAĞRISI
TİM Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Büyükekşi ise Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı'nın da desteği ile son 10 yılda Türkiye'nin zeytin ağacı varlığının neredeyse ikiye katlandığını ve 161 milyon adedi geçtiğini ifade etti. Zeytinin sadece gıda maddesi değil aynı zamanda da barış simgesi olduğunu dile getiren Büyükekşi, "Bu yüzden zetin sektörünün de birlik ve beraberlik içinde rekabet gücünü artıracağına tüm kalbimle inanıyorum" dedi. Zeytin ve zeytinyağı sektörünün ithalata bağımlı kalmadan ihracat yaptığını ancak tüketimin artırılması gerektiğini vurgulayan Büyükekşi, "Geçtiğimiz günlerde ziyaret ettiğim İtalya'da billboardlarda zeytinyağının parfüm şişesindeymiş gibi satıldığını gördüm. Üstelik Türkiye'deki fiyatın 3-5 katına satılıyor. Bizim eksiğimiz yok. Fazlamız var. Sektörümüzün acil olarak markalaşmaya daha fazla önem vermesi gerektiğine inanıyoruz. Çünkü Türkiye zeytinyağı ihracatında katma değer yaratmada zorlanıyor. Halbuki kalite olarak hiçbir sıkıntımız yok. Koordineli bir çalışma sektörümüzü çok üst noktalara taşıyacaktır" dedi.

TİM TANITIM GRUPLARI İÇİN DÜĞMEYE BASTI
Büyükekşi ayrıca TİM bünyesindeki 10 tane tanıtım grubu ile ilgili çalışma yürüttüklerini belirterek "Ekonomi Bakanlığımız ile Türkiye markası algısı yaratmak için önemli bir çalışmaya başlıyoruz. Güçlü bir Türkiye algısı yaratmak için bir İngiliz şirketi ile anlaştık. Başbakanlı3ğımız Ekonomi Bakanlığı, ihracatçılar ve sivil toplum kuruluşları ile işbirliği yaparak en başarılı şekilde bu çalışmayı yapacağız. Türkiye'nin daha düşük algılanan yurtdışı imajını yükselteceğiz" diye konuştu.

2023'Ü ÇİN VE IRAK SIRTLAYACAK
Türkiye Zeytin ve Zeytinyağı Tanıtım Komitesi Başkanı Metin Ölken de çalışmalara başlamalarının ardından Uzakdoğu'yu öncelikli pazar olarak ilan ettiklerini dile getirdi. Özellikle Japonya'daki tanıtım faaliyetlerinde sunulan zeytinyağlı suşilerin büyük ilgi çektiğini kaydeden Ölken, "2023'te sofralık zeytinde İngiltere, zeytinyağında Çin ve Irak pazarlarına yoğunlaşacağız. Çin gelecek yıl 50 bin ton zeytinyağı tüketecek. Bu pazardan yüzde 20 pay alabilmeliyiz. Ancak markalı ihracatımız 20 bin tonlardan 7-8 bin tonlara geriledi. İhracattaki olumsuz tabloya rağmen tanıtım çalışmalarını sürdüreceğiz" dedi.
 25 Kasım 2012 Pazar  
İZMİR/STAR

Zeytinde 2023 hedefinin anahtarı, zeytine 20 kuruş, zeytinyağına 1 TL prim

Türkiye'nin 2023 yılı için ortaya koyduğu 3.8 milyar dolarlık zeytin ve zeytinyağı ihracatı Güre'de masaya yatırıldı. Ege Zeytin ve Zeytinyağı İhracatçıları Birliği tarafından düzenlenen toplantıda, hedefe ulaşmak için sofralık zeytine 20 kuruş, zeytinyağına ise 1 TL prim verilmesi gerektiği konusunda fikir birliğine varıldı.
Ege Zeytin ve Zeytinyağı İhracatçıları Birliği (EZZİB) tarafından Balıkesir'in Edremit ilçesinin Güre Beldesi'nde düzenlenen "2023 Yılı İhracat Hedefleri Çerçevesinde Zeytin ve Zeytinyağı Sektörü” konulu toplantıda sektör tüm yönleriyle analiz edildi.
2012 yılının ilk 10 ayında ihracatını yüzde 5 artırarak 155 milyon dolara yükselten sektörün 2023 yılında hedeflediği 3.8 milyar dolarlık ihracata ulaşmak için yapılması gerekenler de masaya yatırıldı.
Toplantıda açılış konuşması yapan Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Başkan Vekili ve EZZİB Başkanı Ali Nedim Güreli, "Zeytinyağı kaderimiz. Belki başka bir iş bilmediğimiz için zeytinyağını çok seviyoruzdur. 30 yıldır zeytinyağı ihracatı yapıyorum. Kavga ile kaybedecek vaktimiz yok. Kim kavga etmek istiyorsa aynaya bakıp etsin. Benim Tariş ile kavgam olmaz. Tariş çok önemli işler yapmıştır. Tariş çağdaş İspanyol kooperatifleri modeliyle çalışırsa bu ülkeye çok faydalı olacak bir kuruluştur” dedi.
Türkiye'nin 2023 yılı hedefine ulaşması için üreticinin rekabetçi olmasını sağlayacak prim sistemi gerektiğini belirten Güreli, prim verilmeyen sofralık zeytine 20 kuruş, zeytinyağına ise 1 TL prim verilmesi gerektiğini ifade etti.
3 YIL SONRA 500 BİN TON ZEYTİNYAĞI ÜRETİLECEK
Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Müsteşar Yardımcısı Ferhat Şelli de Türkiye'nin AB sürecinde avantajlı ürünlerini belirlemek için yaptıkları etki analizinde 150 ürün belirlediklerini, biri zeytinyağı biri süt olmak üzere iki stratejik ürüne büyük önem verdiklerini söyledi.
Türkiye'de son yıllarda zeytin ağacı varlığının 99 milyondan 170 milyon çıkarıldığını, şu anda sofralık zeytinde üretimin 450 bin ton, tüketimin 340 bin ton, ihracatın 70 bin ton olduğunu kaydetti. Zeytinyağında ise üretimin 200 bin ton, tüketimin 145 bin ton, ihracatın ise 15-20 bin ton civarında olduğunu aktaran Şelli, "Hali hazırda 162 milyon ağaç sayımız var. 130 milyon verim veriyor. 32 milyon da son 4-5 yılda dikildi, verime girecek. Sonuç ne olacak? Esasında tartışılması gereken nokta; önümüzdeki 3 yıl içinde zeytinyağı üretimimiz 200 bin tondan 500 bin tona çıkacak” diye konuştu.
Bu tablo içinde tüketimin artırılmasının şart olduğunu vurgulayan Şelli, Türkiye'deki kişi başı 1.5-2 kilogram olan tüketim miktarını 5 kilograma çıkarmak istediklerini de sözlerine ekledi.
200 BİN TON İHRACAT GEREKİYOR

Ekonomi Bakanlığı Müsteşar Yardımcısı İbrahim Şenel ise, zeytin ve zeytinyağında üretim artışına paralel ihracatta marka ve pazar desteği verdiklerini belirterek, "500 bin ton üretime ulaştığımızda bunun en az 200 bin tonunu ihraç edebilmemiz gerekiyor. Hedef pazarımız Çin. Bugün 30 bin ton tüketimden bahseden bu ülke yakın bir zamanda 100- 200 bin ton tüketime ulaşacak. Bu pazarda etkin bir biçimde rol almamız gerekiyor. Bunun için çalışmalarımız devam ediyor" dedi.
Ekonomi Bakanlığı olarak 1 kg. altındaki ambalajlı zeytinyağı ihracatına tonda 650 dolar destek sağladıklarını belirten Şenel, küçük ambalajlı ürün ihracatının artmasını arzuladıklarını ifade etti.
BÜYÜKEKŞİ'DEN BİRLİK ÇAĞRISI
TİM Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Büyükekşi ise Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı'nın da desteği ile son 10 yılda Türkiye'nin zeytin ağacı varlığının neredeyse ikiye katlandığını ve 161 milyon adedi geçtiğini ifade etti. Zeytinin sadece gıda maddesi değil aynı zamanda da barış simgesi olduğunu dile getiren Büyükekşi, "Bu yüzden zetin sektörünün de birlik ve beraberlik içinde rekabet gücünü artıracağına tüm kalbimle inanıyorum” dedi. Zeytin ve zeytinyağı sektörünün ithalata bağımlı kalmadan ihracat yaptığını ancak tüketimin artırılması gerektiğini vurgulayan Büyükekşi, "Geçtiğimiz günlerde ziyaret ettiğim İtalya'da billboardlarda zeytinyağının parfüm şişesindeymiş gibi satıldığını gördüm. Üstelik Türkiye'deki fiyatın 3-5 katına satılıyor. Bizim eksiğimiz yok. Fazlamız var. Sektörümüzün acil olarak markalaşmaya daha fazla önem vermesi gerektiğine inanıyoruz. Çünkü Türkiye zeytinyağı ihracatında katma değer yaratmada zorlanıyor. Halbuki kalite olarak hiçbir sıkıntımız yok. Koordineli bir çalışma sektörümüzü çok üst noktalara taşıyacaktır” dedi.
TİM TANITIM GRUPLARI İÇİN DÜĞMEYE BASTI
Büyükekşi ayrıca TİM bünyesindeki 10 tane tanıtım grubu ile ilgili çalışma yürüttüklerini belirterek "Ekonomi Bakanlığımız ile Türkiye markası algısı yaratmak için önemli bir çalışmaya başlıyoruz. Güçlü bir Türkiye algısı yaratmak için bir İngiliz şirketi ile anlaştık. Başbakanlığımız Ekonomi Bakanlığı, ihracatçılar ve sivil toplum kuruluşları ile işbirliği yaparak en başarılı şekilde bu çalışmayı yapacağız. Türkiye'nin daha düşük algılanan yurtdışı imajını yükselteceğiz” dedi.
2023'Ü ÇİN VE IRAK SIRTLAYACAK
Türkiye Zeytin ve Zeytinyağı Tanıtım Komitesi Başkanı Metin Ölken de çalışmalara başlamalarının ardından Uzakdoğu'yu öncelikli pazar olarak ilan ettiklerini dile getirdi. Özellikle Japonya'daki tanıtım faaliyetlerinde sunulan zeytinyağlı suşilerin büyük ilgi çektiğini kaydeden Ölken, "2023'te sofralık zeytinde İngiltere, zeytinyağında Çin ve Irak pazarlarına yoğunlaşacağız. Çin gelecek yıl 50 bin ton zeytinyağı tüketecek. Bu pazardan yüzde 20 pay alabilmeliyiz. Ancak markalı ihracatımız 20 bin tonlardan 7-8 bin tonlara geriledi. İhracattaki olumsuz tabloya rağmen tanıtım çalışmalarını sürdüreceğiz” dedi.
Adrian Otel'de gerçekleşen panele Türkiye İhracatçılar Meclisi Başkanı Mehmet Büyükekşi, Türkiye İhracatçılar Meclisi Başkan Vekili ve Ege Zeytin ve Zeytinyağı İhracatçıları Birliği Yönetim Kurulu Başkanı Ali Nedim Güreli, Hedef Alliance Holding Yönetim Kurulu Başkanı Ethem Sancak, İzmir Ticaret Borsası Başkanı Işınsu Kestelli, Güre Belediye Başkanı Kamil Saka, CHP Balıkesir Milletviekili Nedret Akova, MHP Balıkesir Milletvekili Ahmet Turan Bulut, Edremit Kaymakamı Osman Tunç, Ekonomi Bakanlığı Müsteşar Yardımcısı İbrahim Şenel, Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Müsteşar Yardımcısı Ferhat Şelli, İstanbul Ticaret Odası Meclis Başkanı İbrahim Çağlar ile sektör temsilcileri hazır bulundu.

Kaynak: www.tim.org.tr

26 Ekim 2012 Cuma

Ortak istek zeytine destek

Zeytin ve zeytinyağı bu toprakların ürünü. Zeytin ve zeytinyağında üretimin sürdürülebilmesi her aşamada üretime katkısı olanların (katma değer yaratanların) para kazanmasına bağlı. Zeytin üreten çiftçi, zeytinyağı üreticisi, ihracatçı para kazanacak ki zeytin ve zeytinyağı üretimi sürebilsin. Bunları zeytinyağı pazarında önemli payı olan Ana Gıda Genel Müdürü Ümit Ersoy söylüyor.
Tarım ekonomisini çok iyi izleyen Ali Ekber Yıldırım’dan öğrendiğime göre, bu üretim dönemi ülke genelinde 1 milyon 438 bin ton zeytin üretilecek. Bu zeytinin 455 bin 30 tonu sofralık, 983 bin 450 ton ise zeytinyağı üretiminde değerlendirilecek. Buna göre zeytinyağı üretiminin bu yıl 201 bin ton olması bekleniyor. Geçen yıla göre zeytinyağı üretimi yüzde 5 oranında artacak.
Zeytin ağacı dikimi devam ediyor. Geçen yıldan bu yana 2 milyon adedin üzerinde yeni zeytin ağacı dikildi. Zeytin ağacı varlığımız 163 milyon adede ulaştı. Türkiye’nin zeytin ve zeytinyağı üretimi her yıl aratacak.

Zeytinyağı depoda duruyor
Nebati yağ için 3 milyar dolarlık ithalat yapıyoruz.
Türkiye’nin bitkisel yağ açığı var. Ayçiçeği, kolza gibi yağlı tohum üretimimiz yetersiz olduğu için her yıl 3 milyar dolarlık yağlı tohum veya ham yağ ithal ediyoruz. Ayçiçeği, kolza yağı yiyoruz. Ama depolarımız mis gibi zeytinyağı dolu. Üretici yağını satamıyor. Çünkü Türk halkı zeytinyağına alışamadı. Kişi başı 1 kg olan yağ tüketimi yeni yeni 2 kg’ye çıktı. Geçen yıl 191 bin ton olan zeytinyağı üretiminin sadece 150 bin tonu iç piyasada tüketildi
İhracat derseniz. Beceremiyoruz. Devlet desteğiyle ihracat yapan AB ülkeleri ihracatçılarının rekabetine dayanamıyoruz. Geçen yıl 20 bin ton civarında bir ihracat yapıldı. Ancak ihracatta da önemli bir değişim yaşanıyor. Geçmişte dökme olarak zeytinyağı ihraç eden Türkiye, devletin verdiği desteklerinde etkisiyle daha fazla ambalajlı ihraç etmeye başladı. Katma değeri yüksek ürünler ihraç ediliyor.
Bu yıl 201 bin ton olan üretime, geçen yıldan kalan 40 bin tonluk stok eklendiğinde sezona 241 bin tonluk arzla başlanacak. Dolayısıyla hem iç tüketime hem de ihracata yetecek kadar
zeytinyağı var.

Üretici para kazanamıyor
Üretici, maliyetler açısından sıkıntıda. Bugün 1 kilo zeytinyağının fiyatı asit oranına göre 3.5 ile 5.5 lira arasında. Zeytin danesinin kilosu 1 lira 18 kuruştan alınıyor. Zeytinyağının 1 kilosunun maliyeti 6 lira 70 kuruşa geliyor. Artan maliyetler yüzünden üreticinin cebinden her yıl çıkan bir para var. Avrupa’da da benzer bir durum yaşanıyor. Fakat, Avrupa’da üreticinin cebinden çıkan para üreticiye prim olarak veriliyor. Avrupa Birliği’nde üreticiye dekar başına 1.3 euro destek veriliyor. Türkiye’de zeytine destek yok, zeytinyağına kilo başına 50 kuruş destek var. Sektörün talebi bu 50 kuruşluk desteğin zeytine verilmesi, zeytinyağına en azından kilo başına 1-1.5 lira destek verilmesi.
Ayvalık’ta, Ayvalık Ticaret Odası ve Ayvalık Belediyesi’nin ortaklaşa düzenlediği “Zeytin Hasat Günleri”nde zeytincilerin ve zeytinyağı üretenlerin sorunları tartışılıyor. Oda Başkanı Rahmi Gençer, Ayvalık Zeytin Üreticileri Başkanı Salih Madra, üretici Zeynep Kürşat Alumur’un çabalarıyla gerçekleştirilen etkinliklerde bu yıl Tarım ve Köyişleri Bakanlığı Bitkisel Üretim Genel Müdürlüğü Daire Başkanı Ümit Bayram Kutlu konuştu. Anlattığına göre, 201 bin ton zeytinyağı üretiminin sadece 60 bin tonluk bölümü 50 krş’lik destekten yararlanıyor. Devlet bütçesinden çıkan para yılda 30 milyon TL. Destekten yararlanabilmek için üreticinin kayıt altına girmesi gerekiyor. Desteğin artırılmasıyla daha çok üreticinin kayıt altına girmesi bekleniyor. Açık anlatımıyla, desteğe gidecek para kayıt altına giren üreticinin diğer vergileriyle dengelenecek.

Kaynak: Güngör Uras, Milliyet, 24.10.2012

‘Erken hasat zeytinyağı’ ile ‘kırma yeşil’ çıktı

Güngör Uras, Milliyet, 25.10.2012 

 

Bugünlerde başlayan zeytin hasadı “erken hasat”tır. Erken hasatta rengi yeşilden pembeye dönen zeytinler toplanarak “erken hasat zeytinyağı” sıkılıyor. Yeşil zeytinlere çizik atılarak veya zeytinler kırılarak sofralık yeşil zeytin hazırlanıyor. İşte o kadar.
Esas zeytin hasadı başlamadı. Piyasadaki sofralık zeytinler ile zeytinyağları geçen hasat döneminin ürünleri. Bu yılın sofralık sele zeytinini, siyah zeytinini, bu yılın zeytinyağını yılbaşından sonra satın alabileceksiniz. Bu bayram sayın okuyucularıma zeytin ve zeytinyağı konusunda öğrendiklerimi aktaracağım.
Önce zeytin hasadı hakkında öğrendiklerimi aktarayım. Sofralık veya yağlık zeytin farklıdır. Sofralık ve yağlık zeytinler kullanım amacına göre farklı zamanlarda toplanır. (1) Yeşil sofralık zeytin hasadı meyvelerin “sarımsı-yeşil” renge döndüğü dönemde (eylül sonu-kasım), (2) Siyah sofralık zeytin hasadı zeytinin kabuğundaki kararmanın kabuktan meyve etine geçtiği dönemde (kasım ayı ve sonrası), (3) Erken hasat yağlık zeytin hasadı zeytin tanesinin yeşilden pembeye döndüğü dönemde (ekim-kasım), (5) Zeytinyağı üretilecek zeytinler ağaçtaki zeytinlerin çoğunluğunun siyahlaşmasından itibaren (kasım sonu-aralık) yapılır.
Açık anlatımıyla, henüz sofralık siyah zeytin ile yağlık zeytinin hasadı başlamadı. Zeytinler henüz olgunlaşmadı.

Erken hasat zeytinyağı nedir?
İyi de, şimdilerde pek moda olan “erken hasat zeytinyağı” için yapılan hasat nedir? “Erken hasat zeytinyağı”nın fazileti nedir?
Olgunluk dönemini tamamlamış bir zeytinden elde edilen zeytinyağı, olgunluk döneminin tüm özelliklerini (sağlığını) içerir. Halbuki erken hasat, olgunluk evresini tamamlamamış, özelliği eksik kalmış, vitamin yükünü tam olarak alamamış zeytinden elde edilen bir yağdır. Tadı da hafif buruktur. Halbuki, olgun zeytinden çıkan yağ, zeytinin lezzetini tam olarak verir. Ama günümüzde ürün farklılaştırmak, tat farklılaştırmak bir pazarlama taktiğidir. İsteyen erken hasadı seçer, isteyen olgun zeytinden elde edilen sızma zeytinyağını tercih eder. Erken hasatta zeytin henüz olgunlaşmadığından dalından zor koparılır. Zeytin olgunlaşmadığından yağ miktarı azdır. Erken hasat 1 kg yağ, 7-8 kg zeytin tanesinden elde edilir. Olgunlaştığında ise 4-5 kg zeytin tanesinde 1 kg yağ elde edilir. İşte bu nedenle de erken hasat zeytinyağının fiyatı biraz yüksektir.
Erken hasat zeytinyağını kötülediğimi sanmayınız. Yeşilimsi rengi, koyuluğu ve farklı tadıyla, ekmek banılarak yenilecek, kahvaltıda ve salatada kullanılacak farklı bir yağdır. Genelde tam filtre edilmeden şişelendiğinden tortuludur. Ancak fazla dayanmaz. Şimdiler tam mevsimidir. Bir ay daha özelliğini korur. Sonra yavaş yavaş özelliği kaybolur. Halbuki normal zeytinyağı, ışık almayan kaplarda bir yıl özelliğini ve lezzetini korur.

Demirel neden zeytin yer?
Bu bayram yazısını sayın okuyucularıma daha önce de yazdığım bir Süleyman Demirel hikâyesini aktararak bitireyim.
Süleyman Demirel’i sevenler Anadolu’nun her köşesinden ona hediye getirir, gönderirmiş. Demirel de vatandaşların gönderdiklerini sabahları kahvaltı masasının üzerine dizdirmekten ve o zengin sofrada dostlarını ağırlamaktan pek hoşlanırmış. Baldan peynire, zeytinden domatese, salatalıktan bibere, pastırmadan sucuğa, katmerden böreğe çeşit çeşit ürünlerin sıralandığı kahvaltı sofrasında misafirlerine ikramda bulunurmuş.
O ise kahvaltısına 6 adet zeytinle başlarmış. Sonra da ekmeğini zeytinyağına banarmış. Özel hekimi Dr. Osman Müftüoğlu sormuş: “Sayın Demirel” demiş, “Masanın üzerinde domates var, biber var, çeşit çeşit meyve var. Neden sadece zeytin yiyorsunuz?” Süleyman Demirel, “Doktor, doktor” demiş, “Sen hiç başına taç olarak domates, salatalık hıyar koyan kral, hükümdar hatırlıyor musun? Gelmiş geçmiş tüm imparatorların tacında zeytin vardır.”
Bu hikâyeyi anlatan Dr. Osman Müftüoğlu diyor ki, “Zeytin ağacı kadar uzun yaşayan ağaç var mı? Bu ağaç, topraktan ve çevreden gelen zararlılara karşı direnir. Zeytinyağı işte öyle bir ağacın ürünüdür.”
Sayın okuyucularımın
bayramlarını kutlarım.

KAÇ ÇEŞİT ZEYTİNYAĞI VAR?

Zeytin ülkesiyiz. Ama halkımız zeytinyağını az tanıyor. Çok kişi zeytinyağı konusunda bilgi sahibi değil. Bu bayram günü sayın okuyucularıma, bir zeytinyağı tüketicisi olarak, bu konuda öğrendiklerimi aktaracağım. Neyin ne olduğunu anlatayım da, halkımız zeytinyağı satın alırken seçimini bilerek yapabilsin.
Zeytinyağı üretiminin ilk aşaması, zeytin tanesinin, eti ve çekirdeği ile ezilmesi, parçalanmasıdır. Bu işlem eskiden taş değirmenlerde yapılırmış. Şimdilerde zeytin tanesi kontinü sistemde makine ile parçalanıyor. İki sistemde de hedef, zeytin tanesinin zeytin hamuruna dönüştürülmesi ve hamurdan yağın çıkarılması.
Yağ üretim tesislerinde taş değirmenden kontinü sisteme kayış var. Deniliyor ki kontinü sistemde tam hijyenik ortam sağlanıyor. Zeytin hamuru hava ile temas etmediğinden oksidasyon riski yok. İki fazlı kontinü sistemde zeytin hamuru su ile de temas etmiyor. Zeytinyağındaki antioksidan, besleyici ve aromatik bileşikler daha iyi korunuyor. Soğuk sıkım (cold press)  sorunu da kalmadı. Çünkü soğuk sıkım yapan kontinü sistem makineleri de var.

Kontinü - taş değirmen farkı
Kontinü sistemde zeytin taneleri yıkanarak makineye girdikden sonra, sistem içinde tane hamur olur, bir oluktan yağı, öbür oluktan pirina (yağı alınmış zeytin hamuru) çıkar. Taş değirmenlerde ise zeytin taneleri hamur haline getirildikten sonra, elde edilen zeytin hamuru özel torbalara konularak pres altında ezilir.
Zeytin hamuru prese konulmadan önce üzerinde biriken yağ en iyi yağdır. Buna “özel yağ, göz yağı, burun yağı” adı verilir. Torbaya konulan hamur preslenmeden sızan yağ ise “zeytin sütü” diye adlandırılır.

Soğuk sıkım lezzeti koruyor
Torbalardaki zeytinyağı hamurunun ilk sıkımına, su verilmez. Hamur olduğu gibi sıkılır. Buna “soğuk pres sızma zeytinyağı” denilir. İlk sıkımda hamurdan çıkacağı kadar yağ çıktıktan sonra ikinci sıkıma geçilir. İkinci sıkımda pres (mengene) altında bulunan içi zeytin hamuru dolu torbaların üzerine 25-30 derece sıcaklıkta su dökülür. Sıcak su, zeytin hamurunun içindeki yağı söküp alır. Presin altındaki kaplara su ile karışmış zeytinyağı akar. Zeytinyağı suyun üzerinde yüzer. Kepçelerle toplanır. Pamuktan geçirilerek filtre edilir. Bu yağa, “sulu sistem sızma zeytinyağı” adı verilir. Sulu sistem sızma da katıksızdır. İçinde hiçbir katkı maddesi yoktur.
Zeytin hamurunda kalan yağı almak için ne kadar çok pres yapılırsa, yağın asidi o kadar yükselir ve kalitesi düşer. Ayrıca antioksidan özellikleri de azalır. Zeytinyağı doğal olarak yüksek antioksidanları vitaminleri ve faydalı yağ asitlerini içerir. Zeytinyağı üretiminin yüksek sıcaklıkta su ile yapılması, kontinü sistemde ısıya maruz kalması bu değerlerinin kaybolmasına yol açar. İçerdiği klorofil nedeniyle zeytinyağı, ışığa karşı hassastır. Bu nedenle, renkli cam şişelerde, porselen ya da çelik kaplarda veya içi laklı teneke kutularda saklanmalıdır.
Zeytinin yetiştiği yörenin havası, toprağı, zeytin ağacının bulunduğu bölgenin denizden yüksekliği, zeytin ağacının ve zeytin tanesinin sağlıklı olup olmaması, toplanırken yara bere almaması zeytinyağının kalitesini etkiler, rengini, tadını belirler.

ZEYTİNYAĞI KATEGORİLERİ
1. Natürel zeytinyağı: Zeytinin preste veya kontinü sistemde sıkılması ve çıkan yağın zeytin suyu ile zeytin posasından (pirina) ayrılması ile elde edilir. Naturel zeytinyağları 2 çeşittir:
a) Sızma zeytinyağı (extra virgin olive oil): Natürel yağlar içerisinde en değerlisidir. En fazla % 1 oleik asit içerir.
b) Natürel birinci zeytinyağı (virgin olive oil): Sızma ile aynı özelliğe sahiptir. Ancak asidi yüksektir. % 1 ile % 2 arasında oleik asit içerir.
2. Rafine zeytinyağı: Lampant denilen yüksek asitli veya doğrudan yemeye uygun olmayan natürel zeytinyağı alınmış zeytin hamurunun (posalarının) kimyasal yöntemle rafine edilmesiyle elde edilir. Rafinaj işlemi sonucunda, yağın asidi sıfıra indirilir. Herhangi bir tadı ve kokusu kalmaz. Bu yağ olduğu gibi tüketilemez.
3. Riviyera tipi zeytinyağı: Rafine zeytinyağına % 20 - % 40 oranlarında naturel zeytinyağı katılarak elde edilen karışımdır. Asit oranı % 1 veya % 1.5 olabilir. Yemeklerde kullanılır. Tadı benzese de besin değeri natürel zeytinyağına göre çok düşüktür. Fiyatı natürel zeytinyağından ucuzdur.
(Kaynak: Güngör Uras, Milliyet, 26.10.2012)

22 Eylül 2012 Cumartesi

TURİSTİK ÜRÜN OLARAK KULLANILACAK

Kültür ve Turizm Bakanlığı, geleneksel Türk mutfağının vazgeçilmezlerinden olan zeytinyağını turistik ürün olarak kullanmaya hazırlanıyor. Bu kapsamda düzenlenen "Zeytinyağı Çalıştayı" Kültür ve Turizm Bakanı Ertuğrul Günay'ın katılımıyla yapıldı.
Turizm ve zeytincilik sektörlerinin temsilerini bir araya getiren "Zeytinyağı Çalıştayı" İstanbul'da başladı. 16 Mart tarihine kadar devam edecek olan çalıştayda konuşan Bakan Günay, zeytinin dinler tarafından kutsanmış bir ürün olduğunu belirterek, "Bir ürün durduk yerde dinler tarafından kutsanmaz. Çünkü o bir bereket kaynağıdır. Zeytin kutsanmışsa, onun insan için özel bir yararı herhalde vardır. Binlerce yıl yaşayan başka hangi ağaç var bilmiyorum. İzmir'de antik şehir gezerken, ondan daha ilgi çekici zeytin ağaçlarını gördüm" dedi.
Bakan Günay, zeytinin çekirdeğinin de süs eşyası yapımında kullanıldığını ifade ederek, "Bir sabır ürünü üretiyoruz çekirdeğinden. Bütünüyle, ağacıyla, meyvesiyle bir bereket kaynağı olan önemli bir ağaç. Bizim coğrafyamız da bunun vatanı. Birçok insan zeytinden geçimini sağlıyor. İlkel yöntemlerle zeytin üretenler var. Son zamanlarda bu konuya verilen önem artıyor. Bunun birkaç örneğini gördüm. Bir zeytinyağı müzesi açıldı. Geçen Burhaniye Belediye Bakanı bahsetti. Bunlar Romalılar, Libyalılar dönemindeki üretimden bugünkü modern üretime kadar hepsini kapsıyor" diye konuştu.
Sofralık zeytin konusunda da Türkiye'nin önemli bir yerde olduğunu anlatan Günay, Türkiye'deki sofralık zeytin geleneğini İtalya'da görmediğini ifade etti. Günay, "İtalya'da sokaklarda oliv restoranlar görüyorum ama bizim damak tadımıza uygun bir zeytin yok. O da bizde var bizde özgü. Zeytinyağı konusunda yapmamız gereken çok şey var. Bunu biz Türkiye'nin simgesi haline getirmekten uzaklaşmışız. Tıpkı üzüm ve şarap gibi zeytinyağı konusunda da geri kalışımız var. Doğanı verdiği yaradanın verdiği bereket azımsamak inkâr etmek demek. Eski anıtlarda yazıtlarda görüyorsunuz, üzüm salkımı var zeytin motifi var. Bu toprakları tarih boyun simgesi bereketi temsil eden bu varlıklar. Bunlara biraz daha önem göstermemiz gerekiyor" diye konuştu.
Günay, İtalya, İspanya ve Yunanistan'ın da zeytin konusunda önemli hale geldiğini ifade ederek, şunları söyledi:
"Zeytinyağı üretimi ve tüketiminde bizi önümüzdeler. Türkiye gibi tarihi boyunca zeytin ağacına vatan olmuş olan bir toprakta insanımızın 1-2 kilo aralığında zeytinyağı tüketiyor olması bu bereketten hiç nasiplenmiyor olması anlamına geliyor. Kaldı ki, herhangi bir başka alternatif yağ üretimi ile kıyaslanmaz bir sağlık kaynağı olduğunu biliyoruz. Ayçiçeğini ithal ediyoruz. Anadolu'nun önemli bir coğrafyasında zeytinyağı bilinmiyor. Zeytinyağının bilinmiyor olması bu topraklarda büyük eksiklik ve haksızlık."
Geçtiğimiz yıl 35 milyon kişinin tatil ya da değişik amaçlarla Türkiye'ye geldiğini anlatan Bakan Günay, "Herkese bir şişe zeytinyağı, fındık, şarap verebilsek ülkeye çok büyük katkı yapmış oluruz. Eğer bunu yapabiliyorsunuz Dünyaya da bir marka çıkarmış olursunuz. Sıkıntımız dünyaya marka çıkarmak. Ülkemize gelen yabacıları, Fransız peyniri yemesin, Fransız şarabı içmesini istemiyorum. Türkiye toprakları giden buradan bazı tatlar aramalı. Bunlardan birer paket alıp getirmeyi istek haline getirirsek o zaman Türkiye turizmi bizim doğrudan insanımızın kalkınmasına vesile olabilir" dedi.

Bakan Ertuğrul Günay, Türkiye'nin turizmde Yunanistan'ın çok üstünde olduğunu da belirterek, şöyle dedi:
"Eskiden Yunanistan kadar ülkemize turist gelmesi hedefimiz vardı. Şimdi iki buçuk misline çıktık. İtalya, İspanya ile biraz da Fransa ile yarışıyoruz. Yarışmamız sadece ülkemize gelen yabancı sayısında değil kendi ürünlerimiz tanıtmakta, pazarlamakta olmalıdır. Ondan önceki derdim kendi insanımızın kendi ürünlerini tanıması ve kullanması. Zeytinin yetiştiği geniş bir coğrafya var. Bütün bu insanlar bu bereketli kutsal yiyecekle yeniden tanışmalıdır. Benim insanın sağlık kaynağından yararlanmalıdır. Çok nitelikli ürünler ürütüp bunu dünya çıkarmalıyız."
www.sabah.com.tr

6 Temmuz 2012 Cuma

ZEYTİNYAĞININ SAĞLIĞA YARARI TESCİLLENDİ

Avrupa Birliği, 5 yıllık bir araştırmanın ardından zeytinyağının sağlığa 'resmen' iyi geldiğini tescilledi. 14 Aralık 2012 tarihinden itibaren AB'nin belirlemiş olduğu standartlarda üretilen zeytinyağları, 'sağlığa yararlıdır' ibaresi ile satışa sunulabilecek.

Avrupa Birliği, zeytinyağı üreticilerinin iddialarını kanıtlamak için 5 yıllık bir çalışma gerçekleştirdi. Avrupa Komisyonu'nun Tarım Genel Müdürlüğü, Sağlık Genel Müdürlüğü ve Tüketici Haklarını Koruma Genel Müdürlüğü'nün yaptığı araştırmaların ardından zeytinyağının antioksidan etkiye sahip olduğu resmen kabul edildi.

Avrupa Komisyonu'na göre; zeytinyağı, içermiş olduğu polyphenol maddesi sayesinde antioksidan özelliklerinin yanı sıra kötü kolestrole karşı da son derece etkili. Günde 20 gram zeytinyağı tüketiminin, kalp hastalıklarından korunma ve hücrelerin yenilenmesine önemli katkısı bulunuyor.

Avrupa Komisyonu'nun zeytinyağında bulduğu bir başka özellik de E vitamini içeriyor olması. Komisyon yetkilileri, E vitamininin antioksidan etkisinin son derece önemli olduğuna dikkat çekerek, hücrelerin ömrünün uzatılmasında etkili olduğuna vurgu yapıyor.

Üçüncü önemli unsur da doymuş yağ ile doymamış yağ oranı. Doymamış yağın kötü kolestrol oranını azaltıp, iyi kolestrol oranını artırdığına vurgu yapan Avrupa Komisyonu'na göre; doymuş yağın, zeytinyağı gibi doymamış yağ ile telafi edilmesi sağlık açısından son derece önemli.

HER ZEYTİNYAĞI OLMAZ
Avrupa Komisyonu, her zeytinyağının sağlığa iyi gelmediğini de hatırlatarak, zeytinyağın sağlığa iyi gelmesi için gereken özellikleri tanımlıyor. Bu çerçevede zeytindeki yağ oranının 20 gramda 5 miligram olması gerektiğini hatırlatan Avrupa Komisyonu, piyasadaki en yaygın zeytin türü olan Picual türü zeytinlerin 20 gramda 9 miligram zeytinyağ içerdiğine dikkat çekiyor. Avrupa Komisyonu, 10 gram zeytinyağının 90 kilokalori içerdiğini de hatırlatıyor. (Ntvmsnbc)